Kam davulu, eski Türk inanç sisteminde ve Orta Asya ile Sibirya'daki şamanik geleneklerde kamların ritüeller sırasında kullandığı kutsal bir araçtır. Kam, eski Türklerde toplumla doğaüstü âlem arasında aracılık ettiğine inanılan din adamına verilen addır. Bu gelenek, günümüzde genellikle "Kamlık" ya da "şamanizm" olarak adlandırılıyor.
Davul, kamın ritüel sırasında kullandığı en önemli eşyalardan biri olarak kabul ediliyor. Kam davulu, farklı Türk topluluklarında farklı adlarla anılıyor; Altay Türklerinde "tüngür", Saha (Yakut) Türklerinde ise "düngür" olarak biliniyor. KAM DAVULU TÜRKLERDE NE ANLAMA GELİR?Eski Türk inanışlarında kam davulu, kamın manevi yolculuğunda ona eşlik eden kutsal bir araç olarak görülüyor.
İnanışa göre kam, davulun ritmiyle kendinden geçerek gök ve yer altı âlemlerine yolculuk ediyor, ruhlarla iletişim kuruyor. Bu nedenle davul, pek çok Türk topluluğunda kamın "binek hayvanı" ya da "atı" olarak tasavvur ediliyor. Davulun sesi ise kötü ruhları uzaklaştıran ve iyi ruhları çağıran bir güç olarak kabul ediliyor.
Kam davulu, böylece yalnızca bir müzik aleti değil, eski Türklerin inanç dünyasının, doğa anlayışının ve evren tasavvurunun sembolü haline geliyor. KAM DAVULU NASIL YAPILIR?Kam davulu, genellikle ağaçtan yapılan yuvarlak ya da hafif oval bir çerçeve üzerine gerilen hayvan derisinden oluşuyor. Davulun yapımında kullanılan ağaç ve deri, gelenekte büyük önem taşıyor; ağacın ve hayvanın seçimi de çoğu zaman belirli inanışlara göre yapılıyor.
Davulun iç kısmında kamın tuttuğu bir tutamak bulunuyor ve davul, yine kutsal kabul edilen bir tokmakla çalınıyor. Bazı davulların iç kısmına ise ritüel sırasında ses çıkaran metal parçalar, çıngıraklar ve süs eşyaları asılıyor. KAM DAVULUNUN ÜZERİNDEKİ SEMBOLLER NE ANLATIR?Kam davullarının deri yüzeyi, çoğu zaman kırmızı ya da kahverengi tonlarında çizilmiş sembollerle süsleniyor.
Bu semboller, eski Türklerin evreni üç katmanlı olarak gören anlayışını yansıtıyor. Davul yüzeyindeki yatay bir çizgi genellikle gök ile yer âlemini birbirinden ayırıyor. Üst bölümde güneş, ay ve yıldızlar gibi gök cisimleri yer alırken, alt bölümde insan, hayvan ve doğa figürleri bulunuyor.
Pek çok davulda ise gök ile yeri birbirine bağladığına inanılan "hayat ağacı" motifi dikkat çekiyor. Bu semboller, kamın ritüel sırasında yolculuk ettiğine inanılan âlemlerin bir haritası olarak yorumlanıyor. KAM DAVULU HANGİ TÜRK TOPLULUKLARINDA KULLANILDI?Kam davulu, tarih boyunca başta Altay, Tuva, Hakas ve Saha (Yakut) Türkleri olmak üzere Orta Asya ve Sibirya'daki pek çok Türk topluluğunda kullanıldı.
Bu topluluklarda kamlık geleneği, günümüzde de kültürel bir miras olarak yaşatılmaya devam ediyor. Kam davulları bugün aynı zamanda müzelerde sergilenen önemli etnografik eserler arasında yer alıyor.
