Osmanlı-Rus Savaşı, Rusya'nın 24 Nisan 1877'de Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etmesiyle başladı. Rumi takvime göre 1293 yılına denk geldiği için Doksanüç Harbi olarak da anılıyor. Doğu Anadolu cephesinde Ahmed Muhtar Paşa komutasındaki yaklaşık 55 bin Osmanlı askeri, yaklaşık 120 bin Rus askeriyle karşı karşıya geldi.
Osmanlı kuvvetleri geri çekilerek Erzurum'a toplandı. Şehrin doğusundaki Aziziye Tabyaları'nın yapımına 1872'de başlanmıştı. 8-9 Kasım 1877 gecesi bu tabyalarda çetin çatışmalar yaşandı. Savunmada Nene Hatun'un öne çıktığı, kadınların ve çocukların da direnişe katıldığı anlatılıyor. 31 Ocak 1878 tarihli Edirne Ateşkesi'nde ise kuşatma altındaki Erzurum'un Rusya'ya bırakılması öngörüldü.
Bugün restore edilen Aziziye Tabyaları, açık hava müzesi olarak ziyarete açık. Mezarlıkta bulunan top mermisinin kaldığı değerlendirilen Osmanlı-Rus Savaşı, Erzurum'un tarihinde bu şekilde iz bırakan dönemlerden biri.
